Rozwój mowy dziecka i jego nieprawidłowości.

 

Rozwój mowy dziecka rozwija się od urodzenia do 7 roku życia. W 7 roku życia opanowana jest technika mówienia. Wszystkie głoski dziecko powinno poprawnie wymawiać.

W pierwszych miesiącach życia dziecko bawi się własnym głosem czyli głuży.

W 6 miesiącu życia  pojawia się gaworzenie. Powstają przypadkowe dźwięki . Dzieci, które nie słyszą nie gaworzą! Dziecko powtarza usłyszane dźwięki i sylaby.

Od 1-2 roku życia –okres wyrazu. Pojawiają się pierwsze wyrazy: mama, tata, baba, dada. Dziecko wymawia samogłoski a,e,o,u,i,y oraz spółgłoski p,pi,b,bi,m,mi,d,t,n. A pod koniec drugiego roku pojawiają się wypowiedzi dwuwyrazowe: mamo daj…

2-3 rok życia-okres zdania. Pojawiają się proste zdania. Dziecko wymawia samogłoski nosowe ą, ę i spółgłoski f, w, fi, wi, ś, ź, c, dź, ń, l, li, k, g, ch, ki, gi, chi, j, ł, s, z, c, dz. Dziecko wymawia około 1000 słów w wieku 3 lat. Dziecko podczas artykulacji tych głosek nie wysuwa języka między zęby.

4-5 rok życia. Dziecko prawidłowo wymawia wszystkie głoski oprócz sz,ż,cz,dż oraz głoski r.

W 5 roku życia dziecko zaczyna mówić głoski sz, ż, cz, dż. Mówi prostymi zdaniami i rozumie polecenia i mowę innych.

W 6 -7 roku życia pojawia się głoska r.

W 7 roku życia rozwój mowy jest zakończony. Później kompetencja językowa doskonali się. Dziecko poszerza słownik o nowe wyrazy i pojęcia.

Jeżeli mowa odbiega od normy rozwojowej. Pojawia się  wada  lub zaburzenie mowy należy skonsultować to z logopedą.

 Z wady wymowy dziecko nie wyrasta.

 

Objawy niepokojące, świadczące o wadzie lub zaburzeniu mowy:

 

  • Wysuwanie języka między zęby podczas artykulacji głosek np.:s-z-c-dz,
  • Problemy z gryzieniem i połykanie pokarmów,
  • Wada zgryzu( np. przodozgryz, tyłozgryz lub zgryz otwarty…),
  • Ssanie palca-powoduje zgryz otwarty,
  • Wada słuchu- niedosłuch,
  • Dziecko nie rozumie poleceń i nieadekwatnie reaguje na polecenia,
  • Nie mówi poprawnie głosek np. f,w, sz,ż,cz,dż,k ,g, r i innych głosek…
  • Myli nazwy np. na gruszkę mówi jabłko…
  • Brak kontaktu wzrokowego i współdziałania w grupie z rówieśnikami,
  • Mowa jest niezrozumiała dla otoczenia, późno zaczęło mówić pierwsze wyrazy,
  • Kiedy idzie do przedszkola (3 lata) i mowa jest niezrozumiała lub nic nie mówi,
  • Mówiąc przekręca wyrazy, przestawia głoski lub sylaby w wyrazach lub opuszcza sylaby i głoski w wyrazie,
  • Pojawia się zacinanie (jąkanie),
  • Pojawiają się zaburzenia zachowania nieadekwatne do danego bodźca (dziecko może nie rozumieć poleceń dlatego bije inne dzieci…),
  • Nie utrzymuje kontaktu wzrokowego z rozmówcą,
  • Unika mowy i milczy lub wybiera osoby do, których mówi (mutyzm),
  • Robi błędy słuchowe pisząc w zeszycie np. kuchasz (-arz).., łafka (w).

 

Opracowała:

mgr Halina Szopa

neurologopeda, pedagog specjalny